Taurin: mitokondriell stabilitet og forsinket biologisk aldring
Taurin er ein svovelhaldig aminosyre som finst i høge konsentrasjonar i vev med stort energibehov, som hjartet, hjernen og musklane. Sjølv om kroppen delvis dannar taurin sjølv og tek det opp frå mat, varierer taurinnivåa i blod og vev gjennom livet. Taurin er med i fleire biologiske prosessar som er avgjerande for cellulære stresssvar og energi-likevekt, og spelar ei rolle i vern mot oksidativ skade, kalsium-likevekt og mitokondriefunksjon. Desse mekanismane rører ved fleire kjenneteikn ved aldring, mellom anna mitokondriesvikt, aldersbunden betennelse og forstyrra kommunikasjon mellom celler.¹
Den vitskaplege interessa for taurin innan aldringsbiologi auka kraftig etter ei storskala studie som vart publisert i 2023 i Science. I denne studien vart det vist at taurinnivåa i dyremodellar og i tverrsnittsdatasett frå menneske varierer med alder, og at tilskot av taurin i fleire organismar kunne forlengje perioden med god helse (helseperiode) og hos somme artar òg den totale levetida. Hos mus og rundormar gav taurin-tilskot lengre levetid, og hos apar vart det sett forbetringar i markørar for helse under aldring. Vidare viste dyremodellane at taurin kan påverke fleire underliggjande aldringsmekanismar, mellom anna redusert cellealdring, vern mot mitokondriesvikt, mindre DNA-skade og demping av betennelse.²
Hos menneske viser observasjonsanalysar i same samanheng at lågare taurinnivå er knytte til dårlegare hjarte- og stoffskifteprofilar, høgare betennelsesnivå og andre aldersrelaterte helseutfall, noko som tyder på at taurin kan vere relevant for helse når ein blir eldre. Men desse opplysningane er i stor grad samanhengsbaserte, og det finst enno ingen storskala, randomiserte kliniske studiar på menneske som viser at taurin-tilskot faktisk bremsar biologisk aldring eller aukar levetida.³
Utanom aldringssamanhengen finst det fleire undersøkingar, mellom anna dyremodellar og celleforsøk, som viser at taurin kan støtte mitokondriefunksjonen og ha verknader som vernar mot skade knytt til oksidativt stress og mitokondriestress. Taurin-tilskot hemmar i somme modellar oksidativ mitokondrieskade og kan påverke uttrykket av gen som er involverte i mitokondrieaktivitet og energiomsetnad.⁴
Som del av ein langlevnadsstrategi kan taurin derfor sjåast som eit molekyl som gjev strukturell støtte til cellulær motstandskraft mot stress og energi-likevekt. Ved å støtte mitokondriefunksjonen og hjelpe til med å redusere oksidativt stress kan taurin bidra til å halde oppe fysisk energi, stoffskiftehelse og funksjonsevne, viktige faktorar for sunn aldring. Samstundes må det understrekast at den direkte kliniske verknaden av taurin-tilskot hos menneske framleis må undersøkast, og at dei noverande opplysningane frå menneske hovudsakleg handlar om samanhengar.
Kjelder:
- Rolla til taurin for mitokondriehelse
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8400259/ - Singh P, mfl. – Taurinmangel som drivkraft i aldring (Science 2023)
https://www.science.org/doi/10.1126/science.abn9257 - PubMed Central-samandrag – Taurinmangel som drivkraft i aldring
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10630957/ -
Vitskapleg grunnlag om taurin og vern av mitokondria/oksidativt vern —
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34443494/
